อโนตตฺตสราสนฺเน✎ ร่าง
Anotattasarāsanne,
อ้างอิงPTS 1.299 · พุทธชยันตี 36.548
รมณีเย สิลาตเล✎ ร่าง
ramaṇīye silātale;
นานารตนปชฺโชเต✎ ร่าง
Nānāratanapajjote,
นานาคนฺธวนนฺตเร ฯ✎ ร่าง
nānāgandhavanantare.
มหตา ภิกฺขุสงฺเฆน✎ ร่าง
Mahatā bhikkhusaṅghena,
ปเรโต โลกนายโก✎ ร่าง
pareto lokanāyako;
อาสีโน พฺยากริ ตตฺถ✎ ร่าง
Āsīno byākarī tattha,
ปุพฺพกมฺมานิ อตฺตโน ฯ✎ ร่าง
pubbakammāni attano.
สุณาถ ภิกฺขเว มยฺหํ✎ ร่าง
“Suṇātha bhikkhavo mayhaṁ,
ยํ กมฺมํ ปกตํ มยา
เอกํ อรญฺญิกํ ภิกฺขุํ ทิสฺวา ทินฺนํ✎ ร่าง
yaṁ kammaṁ pakataṁ mayā;
ปิโลติกํ ฯ
|๓๙๒.๖๗| ปตฺถิตํ ปฐมํ พุทฺธํ พุทฺธตฺตาย มยา ตทา
ปิโลติยสฺส กมฺมสฺส✎ ร่าง
Pilotikassa kammassa,
พุทฺธตฺเตปิ วิปจฺจติ ฯ
|๓๙๒.๖๘| โคปาลโก ปุเร อาสึ คาวึ ปาเชติ โคจรํ
ปิวนฺตึ อุทกํ อาวิลํ คาวึ ทิสฺวา นิวารยึ✎ ร่าง
buddhattepi vipaccati.
ฯ
|๓๙๒.๖๙| เตน ก✎ ร่าง
10.1
มฺมวิปาเกน อิธ ปจฺฉิมเก ภเว
ปิปาสิโต ยถิจฺฉกํ น หิ ปาตุํ ลภามหํ ฯ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. โกฏิวิโสติ โส โสโณ ฯ
|๓๙๒.๗๐| ปุนาลิ นามหํ ธุตฺโต✎ ร่าง
Munāḷi nāmahaṁ dhutto,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.472
ปุพฺเพ อญฺญาสุ ชาติสุ✎ ร่าง
pubbe aññāsu jātisu;
ปจฺเจกพุทฺธํ สุรภึ✎ ร่าง
Paccekabuddhaṁ surabhiṁ,
อพฺภาจิกฺขึ อทูสกํ ฯ✎ ร่าง
abbhācikkhiṁ adūsakaṁ.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
นิรเย สํสรึ จิรํ✎ ร่าง
niraye saṁsariṁ ciraṁ;
พหู วสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Bahūvassasahassāni,
ทุกฺขํ เวเทสิ เวทนํ ฯ✎ ร่าง
dukkhaṁ vedesi vedanaṁ.
เตน กมฺมาวเสเสน✎ ร่าง
Tena kammāvasesena,
อิธ ปจฺฉิมเก ภเว✎ ร่าง
idha pacchimake bhave;
อพฺภกฺขานํ มยา ลทฺธํ✎ ร่าง
Abbhakkhānaṁ mayā laddhaṁ,
สุนฺทริกาย การณา ฯ✎ ร่าง
sundarikāya kāraṇā.
สพฺพาภิภุสฺส พุทฺธสฺส✎ ร่าง
Sabbābhibhussa buddhassa,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.329
นนฺโท นามาสิ สาวโก✎ ร่าง
nando nāmāsi sāvako;
ตํ อพฺภาจิกฺขาย ๑- นิรเย✎ ร่าง
Taṁ abbhakkhāya niraye,
จิรํ สํสริตํ มยา ฯ✎ ร่าง
ciraṁ saṁsaritaṁ mayā.
ทสวสฺสสหสฺสานิ✎ ร่าง
Dasavassasahassāni,
นิรเย สํสรึ จิรํ✎ ร่าง
niraye saṁsariṁ ciraṁ;
มนุสฺสลาภํ ๒- ลทฺธาหํ✎ ร่าง
Manussabhāvaṁ laddhāhaṁ,
อพฺภกฺขานํ พหุํ ลภึ ฯ✎ ร่าง
abbhakkhānaṁ bahuṁ labhiṁ.
เตน กมฺมาวเสเสน✎ ร่าง
Tena kammāvasesena,
จิญฺจมานวิกา มมํ✎ ร่าง
ciñcamānavikā mamaṁ;
อพฺภาจิกฺขิ อภูเตน✎ ร่าง
Abbhācikkhi abhūtena,
ชนกายสฺส อาคตา✎ ร่าง
janakāyassa aggato.
พฺราหฺมโณ สุตวา อาสึ✎ ร่าง
Brāhmaṇo sutavā āsiṁ,
อหํ สกฺกตปูชิโต✎ ร่าง
ahaṁ sakkatapūjito;
มหาวเน ปญฺจสเต✎ ร่าง
Mahāvane pañcasate,
มนฺเต วาเจมิ มาณเว ฯ✎ ร่าง
mante vācemi māṇave.
ตตฺถาคโต อิสีภิโม✎ ร่าง
Tatthāgato isi bhīmo,
ปญฺจาภิญฺโญ มหิทฺธิโก✎ ร่าง
pañcābhiñño mahiddhiko;
ตญฺจาหํ อาคตํ ทิสฺวา✎ ร่าง
Tañcāhaṁ āgataṁ disvā,
อพฺภาจิกฺขึ อทูสกํ ฯ✎ ร่าง
abbhācikkhiṁ adūsakaṁ.
ตโตหํ อวจํ สิสฺเส✎ ร่าง
Tatohaṁ avacaṁ sisse,
กามโภคี อยํ อิสิ✎ ร่าง
kāmabhogī ayaṁ isi;
มยฺหํปิ ภาสมานสฺส✎ ร่าง
Mayhampi bhāsamānassa,
อนุโมทึสุ มาณวา ฯ✎ ร่าง
anumodiṁsu māṇavā.
ตโต มาณวกา สพฺเพ✎ ร่าง
Tato māṇavakā sabbe,
ภิกฺขมานา กุเล กุเล✎ ร่าง
bhikkhamānaṁ kule kule;
มหาชนสฺส อาหํสุ✎ ร่าง
Mahājanassa āhaṁsu,
กามโภคี อยํ อิสิ ฯ✎ ร่าง
kāmabhogī ayaṁ isi.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อ้างอิงPTS 1.300 · สยามรัฐ 32.473 · พุทธชยันตี 36.550
ปญฺจภิกฺขุสตา อิเม✎ ร่าง
pañca bhikkhusatā ime;
อพฺภกฺขานํ ลภุํ สพฺเพ✎ ร่าง
Abbhakkhānaṁ labhuṁ sabbe,
สุนฺทริกาย การณา ฯ✎ ร่าง
sundarikāya kāraṇā.
เวมาตุ ๑- ภาตรํ ปุพฺเพ✎ ร่าง
Vemātubhātaraṁ pubbe,
ธนเหตุ หนึ อหํ✎ ร่าง
dhanahetu haniṁ ahaṁ;
ปกฺขิปึ คริทุคฺเคสุ✎ ร่าง
Pakkhipiṁ giriduggasmiṁ,
สิลาย จ อปึสยึ ฯ✎ ร่าง
silāya ca apiṁsayiṁ.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
เทวทตฺโต สิลํ ขิปิ✎ ร่าง
devadatto silaṁ khipi;
องฺคุฏฺฐํ ปึสยิ ปาเท✎ ร่าง
Aṅguṭṭhaṁ piṁsayī pāde,
มม ปาสาณสกฺขรา✎ ร่าง
mama pāsāṇasakkharā.
ปุเรหํ ทารโก หุตฺวา✎ ร่าง
Purehaṁ dārako hutvā,
กีฬมาโน มหาปเถ✎ ร่าง
kīḷamāno mahāpathe;
ปจฺเจกพุทฺธํ ทิสฺวาน✎ ร่าง
Paccekabuddhaṁ disvāna,
มคฺเค สกลิกํ ทหึ ๒- ฯ✎ ร่าง
magge sakalikaṁ khipiṁ.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อิธ ปจฺฉิมเก ภเว✎ ร่าง
idha pacchimake bhave;
วธตฺถํ มํ เทวทตฺโต✎ ร่าง
Vadhatthaṁ maṁ devadatto,
อติมาเร ปโยชยิ✎ ร่าง
abhimāre payojayi.
หตฺถาโรโห ปุเร อาสึ✎ ร่าง
Hatthāroho pure āsiṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.330
ปจฺเจกมุนิมุตฺตมํ✎ ร่าง
paccekamunimuttamaṁ;
ปิณฺฑาย วิจรนฺตํปิ✎ ร่าง
Piṇḍāya vicarantaṁ taṁ,
อาสาเทสึ คเชนหํ ฯ✎ ร่าง
āsādesiṁ gajenahaṁ.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
ภนฺโต นาฬาคิรี คโช✎ ร่าง
bhanto nāḷāgirī gajo;
คิริพฺพเช ปุรวเร✎ ร่าง
Giribbaje puravare,
ทารุโณ สมุปาคมิ ฯ✎ ร่าง
dāruṇo samupāgami.
ราชาหํ ปตฺติโก ๔- อาสึ✎ ร่าง
Rājāhaṁ patthivo āsiṁ,
สตฺติยา ปุริเส ๕- หนึ✎ ร่าง
sattiyā purisaṁ haniṁ;
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
นิรเย ปจฺจิสํ ภุสํ ฯ✎ ร่าง
niraye paccisaṁ bhusaṁ.
กมฺมุโน ตสฺส เสเสน โส✎ ร่าง
Kammuno tassa sesena,
ทานิ สกลํ มม✎ ร่าง
idāni sakalaṁ mama;
ปาเท ฉวึ ปกปฺเปสิ✎ ร่าง
Pāde chaviṁ pakappesi,
น หิ กมฺมํ วินสฺสติ ฯ✎ ร่าง
na hi kammaṁ vinassati.
อหํ เกวฏฺฏคามสฺมึ✎ ร่าง
Ahaṁ kevaṭṭagāmasmiṁ,
อหุ เกวฏฺฏทารโก✎ ร่าง
ahuṁ kevaṭṭadārako;
มจฺโฉปฆาตเก ๗- ทิสฺวา✎ ร่าง
Macchake ghātite disvā,
ชนยึ โสมนสฺสกํ ฯ✎ ร่าง
janayiṁ somanassakaṁ.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.474
สีสทุกฺขํ อหุ มม✎ ร่าง
sīsadukkhaṁ ahū mama;
สกฺเกสุ หญฺญมาเนสุ✎ ร่าง
Sabbe sakkā ca haññiṁsu,
ยทา หนิ วิฏฏุโภ✎ ร่าง
yadā hani viṭaṭūbho.
ผุสฺสสฺสาหํ ปาวจเน✎ ร่าง
Phussassāhaṁ pāvacane,
สาวเก ปริภาสยึ✎ ร่าง
sāvake paribhāsayiṁ;
ยวํ ขาทถ ภุญฺชถ✎ ร่าง
Yavaṁ khādatha bhuñjatha,
มา จ ภุญฺชถ สาลิโย ฯ✎ ร่าง
mā ca bhuñjatha sālayo.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อ้างอิงPTS 1.301
เตมาสํ ขาทิตํ ยวํ✎ ร่าง
temāsaṁ khāditaṁ yavaṁ;
นิมนฺติโต พฺราหฺมเณน✎ ร่าง
Nimantito brāhmaṇena,
เวรญฺชายํ วสึ ตทา ฯ✎ ร่าง
verañjāyaṁ vasiṁ tadā.
นิพฺพุทฺเธ วตฺตมานมฺหิ✎ ร่าง
Nibbuddhe vattamānamhi,
มลฺลปุตฺตํ นิเสธยึ✎ ร่าง
mallaputtaṁ niheṭhayiṁ;
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
ปิฏฺฐิทุกฺขํ อหุ มม✎ ร่าง
piṭṭhidukkhaṁ ahū mama.
ติกิจฺฉโก อหํ อาสึ✎ ร่าง
Tikicchako ahaṁ āsiṁ,
อ้างอิงพุทธชยันตี 36.552
เสฏฺฐิปุตฺตํ วิเรจยึ✎ ร่าง
seṭṭhiputtaṁ virecayiṁ;
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
โหติ ปกฺขนฺทิกํ มม✎ ร่าง
hoti pakkhandikā mama.
อวจาหํ โชติปาโล✎ ร่าง
Avacāhaṁ jotipālo,
สุคตํ กสฺสปํ ตทา✎ ร่าง
sugataṁ kassapaṁ tadā;
กุโต นุ โพธิมณฺฑสฺส✎ ร่าง
Kuto nu bodhi muṇḍassa,
โพธิ ปรมทุลฺลภา ฯ✎ ร่าง
bodhi paramadullabhā.
เตน กมฺมวิปาเกน✎ ร่าง
Tena kammavipākena,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.331
อจรึ ทุกฺกรํ พหุํ✎ ร่าง
acariṁ dukkaraṁ bahuṁ;
ฉพฺพสฺสานุรุเวลายํ✎ ร่าง
Chabbassānuruvelāyaṁ,
ตโต โพธึ อปาปุณึ ฯ✎ ร่าง
tato bodhimapāpuṇiṁ.
นาหํ เอเตน มคฺเคน✎ ร่าง
Nāhaṁ etena maggena,
ปาปุณึ โพธิมุตฺตมํ✎ ร่าง
pāpuṇiṁ bodhimuttamaṁ;
กุมคฺเคน คเวสิสฺสํ✎ ร่าง
Kummaggena gavesissaṁ,
ปุพฺพกมฺเมน โจทิโต ๓- ฯ✎ ร่าง
pubbakammena vārito.
ปุญฺญปาปปริกฺขีโณ✎ ร่าง
Puññapāpaparikkhīṇo,
สพฺพสนฺตาปวชฺชิโต✎ ร่าง
sabbasantāpavajjito;
อโสโก อนุปายาโส✎ ร่าง
Asoko anupāyāso,
นิพฺพายิสฺสํ อนาสโว ฯ✎ ร่าง
nibbāyissamanāsavo”.
เอวํ ชิโน วิยากาสิ✎ ร่าง
Evaṁ jino viyākāsi,
ภิกฺขุสงฺฆสฺส อตฺถโต✎ ร่าง
Bhikkhusaṅghassa aggato;
สพฺพาภิญฺญาพลปฺปตฺโต✎ ร่าง
Sabbābhiññābalappatto,
อโนตตฺเต มหาสเรติ ฯ✎ ร่าง
Anotatte mahāsareti.
อิตฺถํ สุทํ ภควา อตฺตโน ปุพฺพจริตํ ปุพฺพกมฺมปิโลตึ ๑- นาม
พุทฺธาปทานํ ธมฺมปริยายํ อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ bhagavā attano pubbacaritaṁ kammapilotikaṁ nāma buddhāpadānadhammapariyāyaṁ abhāsitthāti.
อ้างอิงสยามรัฐ 32.475
ปุพฺพกมฺมปิโลติ นาม พุทฺธาปทานํ สม✎ ร่าง
Pubbakammapilotikaṁ nāma buddhāpadānaṁ dasamaṁ.
ตฺตํ ฯ
อ✎ ร่าง
Avaṭaphalavaggo ekūnacattālīsamo.
ุทฺทานํ✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
อมฺพฏํ อพุชญฺเจว✎ ร่าง
Avaṭaṁ labujañceva,
อุทุมฺพรมิลกฺขุ จ✎ ร่าง
udumbarapilakkhu ca;
ผารุวลฺลี จ กทลิ✎ ร่าง
Phāru vallī ca kadalī,
ปนโส โกฏิวิสโก ฯ✎ ร่าง
panaso koṭivīsako.
ปุพฺพกมฺมปิโลติ จ✎ ร่าง
Pubbakammapiloti ca,
อปทานํ มเหสิโน✎ ร่าง
apadānaṁ mahesino;
คาถาโย เอกนวุติ✎ ร่าง
Gāthāyo ekanavuti,
คณิตาโย วิภาวิหิ ฯ
อมฺพฏผลวคฺโค เอกูนจตฺตาฬีโส ฯ✎ ร่าง
gaṇitāyo vibhāvibhi.
จุทฺทสมํ ภาณวารํ ฯ
----------
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. กมฺมปิโลติกํ นาม ฯ
จตฺต✎ ร่าง
Cuddasamaṁ bhāṇavāraṁ.
ปิลินฺทวคฺโค
ปฐมํ✎ ร่าง
Pilindavacchavagga
ปิลินฺทวจฺฉตฺเถราปทาน✎ ร่าง
Pilindavacchattheraapadāna
ํ✎ ร่าง
“Nagare haṁsavatiyā,
อ้างอิงPTS 1.302 · สยามรัฐ 32.476 · ฉัฏฐสังคายนา 57.332