หิมวนฺตสฺสวิทูเร✎ ร่าง
“Himavantassāvidūre,
โสภิโต นาม ปพฺพโต✎ ร่าง
sobhito nāma pabbato;
อสฺสโม สุกโต มยฺหํ✎ ร่าง
Assamo sukato mayhaṁ,
สกสิสฺเสหิ มาปิโต ฯ✎ ร่าง
sakasissehi māpito.
มณฺฑปา จ พหู ตตฺถ✎ ร่าง
Maṇḍapā ca bahū tattha,
ปุปฺผิตา สินฺทุวาริตา✎ ร่าง
pupphitā sinduvārakā;
กปิฏฺฐา ๓- จ พหู ตตฺถ จม✎ ร่าง
Kapitthā ca bahū tattha,
ฺปกา ๔- นาคเกตกา ฯ✎ ร่าง
pupphitā jīvajīvakā.
นิคุณฺฑิโย พหู ตตฺถ✎ ร่าง
Nigguṇḍiyo bahū tattha,
พทรามลกาปิ ๕- จ✎ ร่าง
badarāmalakāni ca;
ผารุสกา อลาพู จ✎ ร่าง
Phārusakā alābū ca,
ปุณฺฑรีกา จ ปุปฺผิตา ฯ✎ ร่าง
puṇḍarīkā ca pupphitā.
อฬกฺกา เพลุวา ตตฺถ✎ ร่าง
Āḷakā beluvā tattha,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.517
กทลี มาตุลุงฺคกา✎ ร่าง
kadalī mātuluṅgakā;
มหานามา พหู ตตฺถ✎ ร่าง
Mahānāmā bahū tattha,
อชฺชุนา จ ปิยงฺคุกา ฯ✎ ร่าง
ajjunā ca piyaṅgukā.
โกสุมฺภา ๑- สลฬา นีปา✎ ร่าง
Kosambā saḷalā nimbā,
อ้างอิงPTS 1.329
นิโคฺรธา จ กปิฏฺฐนา✎ ร่าง
nigrodhā ca kapitthanā;
เอทิโส อสฺสโม มยฺหํ✎ ร่าง
Ediso assamo mayhaṁ,
สสิสฺโสหํ ตหึ ๒- วสึ ฯ✎ ร่าง
sasissohaṁ tahiṁ vasiṁ.
อโนมทสฺสี ภควา✎ ร่าง
Anomadassī bhagavā,
สยมฺภู โลกนายโก✎ ร่าง
sayambhū lokanāyako;
คเวสํ ปฏิสลฺลานํ✎ ร่าง
Gavesaṁ paṭisallānaṁ,
มมสฺสมํ อุปาคมิ ฯ✎ ร่าง
mamassamamupāgami.
อุเปตญฺจ ๓- มหาวีรํ✎ ร่าง
Upetamhi mahāvīre,
อโนมทสฺสึ มหายสํ✎ ร่าง
anomadassimahāyase;
ขเณน โลกนาถสฺส✎ ร่าง
Khaṇena lokanāthassa,
วาตาพาโธ สมุฏฺฐหิ ฯ✎ ร่าง
vātābādho samuṭṭhahi.
วิจรนฺโต อรญฺญมฺหิ✎ ร่าง
Vicaranto araññamhi,
อทฺทสํ โลกนายกํ✎ ร่าง
addasaṁ lokanāyakaṁ;
อุปคนฺตฺวาน สมฺพุทฺธํ✎ ร่าง
Upagantvāna sambuddhaṁ,
จกฺขุมนฺตํ มหายสํ ฯ✎ ร่าง
cakkhumantaṁ mahāyasaṁ.
อิริยาปถญฺจ ๔- ทิสฺวาน✎ ร่าง
Iriyañcāpi disvāna,
อุปลกฺเขสหํ ตทา
นิสฺ✎ ร่าง
upalakkhesahaṁ tadā;
สํสยํ ๕- หิ พุทฺธสฺส✎ ร่าง
Asaṁsayañhi buddhassa,
พฺยาธิโน อุปปชฺชถ ฯ✎ ร่าง
byādhi no udapajjatha.
ขิปฺปํ อสฺสมมาคญฺฉึ✎ ร่าง
Khippaṁ assamamāgañchiṁ,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 57.363 · พุทธชยันตี 36.610
มม สิสฺสาน สนฺติเก✎ ร่าง
mama sissāna santike;
เภสชฺชํ กตฺตุกาโมหํ✎ ร่าง
Bhesajjaṁ kattukāmohaṁ,
สิสฺสํ ๖- อามนฺตยึ ตทา ฯ✎ ร่าง
sisse āmantayiṁ tadā.
ปฏิสุณิตฺวาน เม วากฺยํ✎ ร่าง
Paṭissuṇitvāna me vākyaṁ,
สิสฺสา สพฺเพ สคารวา✎ ร่าง
sissā sabbe sagāravā;
เอกชฺฌํ สนฺนิปตึสุ✎ ร่าง
Ekajjhaṁ sannipatiṁsu,
สตฺถุ คารวตา มม ฯ✎ ร่าง
satthugāravatā mama.
ขิปฺปํ ปพฺพตมารุยฺห✎ ร่าง
Khippaṁ pabbatamāruyha,
สพฺโพสถมกาสหํ✎ ร่าง
sabbosadhamahāsahaṁ;
ปานียโยคํ กตฺวาน✎ ร่าง
Pānīyayogaṁ katvāna,
พุทฺธเสฏฺฐสฺสทาสหํ ฯ✎ ร่าง
buddhaseṭṭhassadāsahaṁ.
ปริภุตฺเต ๘- มหาวีเร✎ ร่าง
Paribhutte mahāvīre,
สพฺพญฺญุโลกนายเก✎ ร่าง
sabbaññulokanāyake;
ขิปฺปํ วาโต วูปสมิ✎ ร่าง
Khippaṁ vāto vūpasami,
สุคตสฺส มเหสิโน ฯ✎ ร่าง
sugatassa mahesino.
ปสฺสทฺธํ ทรถํ ทิสฺวา✎ ร่าง
Passaddhaṁ darathaṁ disvā,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.518
อโนมทสฺสี มหายโส✎ ร่าง
anomadassī mahāyaso;
สกาสเน นิสีทิตฺวา✎ ร่าง
Sakāsane nisīditvā,
อิมา คาถา อภาสถ ฯ✎ ร่าง
imā gāthā abhāsatha.
โย เม อทาสิ ๑- เภสชฺชํ✎ ร่าง
‘Yo me pādāsi bhesajjaṁ,
พฺยาธิญฺจ สมยี ๒- มม✎ ร่าง
byādhiñca samayī mama;
ตมหํ กิตฺตยิสฺสามิ✎ ร่าง
Tamahaṁ kittayissāmi,
สุณาถ มม ภาสโต ฯ✎ ร่าง
suṇātha mama bhāsato.
กปฺปสตสหสฺสานิ✎ ร่าง
Kappasatasahassāni,
เทวโลเก รมิสฺสติ✎ ร่าง
devaloke ramissati;
วาทิเต ตูริเย ตตฺถ✎ ร่าง
Vādite tūriye tattha,
โมทิสฺสติ สทา อยํ ฯ✎ ร่าง
modissati sadā ayaṁ.
มนุสฺสโลกมาคนฺตฺวา✎ ร่าง
Manussalokamāgantvā,
สุกฺกมูเลน โจทิโต✎ ร่าง
sukkamūlena codito;
สหสฺสกฺขตฺตุํ ราชาปิ✎ ร่าง
Sahassakkhattuṁ rājā ca,
จกฺกวตฺติ ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
cakkavattī bhavissati.
ปญฺจปญฺญาสกปฺปมฺหิ✎ ร่าง
Pañcapaññāsakappamhi,
อโนมิ ๓- นาม ขตฺติโย✎ ร่าง
anomo nāma khattiyo;
จาตุรนฺโต วิชิตาวี✎ ร่าง
Cāturanto vijitāvī,
ชมฺพูทีปสฺส ๔- อิสฺสโร ฯ✎ ร่าง
jambumaṇḍassa issaro.
สตฺตรตนสมฺปนฺโน✎ ร่าง
Sattaratanasampanno,
จกฺกวตฺติ มหพฺพโล✎ ร่าง
cakkavattī mahabbalo;
ตาวตึเสหิ ๕- โขเภตฺวา✎ ร่าง
Tāvatiṁsepi khobhetvā,
อิสฺสรํ การยิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
issaraṁ kārayissati.
เทวภูโต มนุสฺโส วา✎ ร่าง
Devabhūto manusso vā,
อ้างอิงPTS 1.330
อปฺปาพาโธ ภวิสฺสติ✎ ร่าง
appābādho bhavissati;
ปริทาหํ ๖- วิวชฺเชตฺวา✎ ร่าง
Pariggahaṁ vivajjetvā,
พฺยาธึ โลเก ตริสฺสติ ฯ✎ ร่าง
byādhiṁ loke tarissati.
อปริเมยฺเย อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Apparimeyye ito kappe,
โอกฺกากกุลสมฺภโว✎ ร่าง
okkākakulasambhavo;
โคตโม นาม นาเมน✎ ร่าง
Gotamo nāma gottena,
สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
satthā loke bhavissati.
ตสฺส ธมฺเมสุ ทายาโท✎ ร่าง
Tassa dhammesu dāyādo,
โอรโส ธมฺมนิมฺมิโต✎ ร่าง
oraso dhammanimmito;
สพฺพาสเว ปริญฺญาย✎ ร่าง
Sabbāsave pariññāya,
นิพฺพายิสฺสตินาสโว ฯ✎ ร่าง
nibbāyissatināsavo.
กิเลเส ฌาปยิตฺวาน✎ ร่าง
Kilese jhāpayitvāna,
ตณฺหาโสตํ ตริสฺสติ✎ ร่าง
taṇhāsotaṁ tarissati;
พกฺกุโล ๘- นาม นาเมน✎ ร่าง
Bākulo nāma nāmena,
เหสฺสติ สตฺถุสาวโก ฯ✎ ร่าง
hessati satthu sāvako.
อิทํ สพฺพํ อภิญฺญาย✎ ร่าง
Idaṁ sabbaṁ abhiññāya,
อ้างอิงสยามรัฐ 32.519 · ฉัฏฐสังคายนา 57.364
โคตโม สกฺยปุงฺคโว✎ ร่าง
gotamo sakyapuṅgavo;
ภิกฺขุสงฺเฆ นิสีทิตฺวา✎ ร่าง
Bhikkhusaṅghe nisīditvā,
เอตทคฺเค ฐเปสฺสติ ฯ✎ ร่าง
etadagge ṭhapessati’.
อโนมทสฺสี ภควา✎ ร่าง
Anomadassī bhagavā,
อ้างอิงพุทธชยันตี 36.612
สยมฺภู โลกนายโก✎ ร่าง
sayambhū lokanāyako;
วิเวกมนุโลเกนฺโต✎ ร่าง
Vivekānuvilokento,
มมสฺสมํ อุปาคมิ ฯ✎ ร่าง
mamassamamupāgami.
อุปาคตํ มหาวีรํ✎ ร่าง
Upāgataṁ mahāvīraṁ,
สพฺพญฺญุํ โลกนายกํ✎ ร่าง
sabbaññuṁ lokanāyakaṁ;
สพฺโพสเถน ตปฺเปสึ✎ ร่าง
Sabbosadhena tappesiṁ,
ปสนฺโน เสหิ ปาณิภิ ฯ✎ ร่าง
pasanno sehi pāṇibhi.
ตสฺส เม สุกตํ กมฺมํ✎ ร่าง
Tassa me sukataṁ kammaṁ,
สุเขตฺเต พีชสมฺปทา✎ ร่าง
sukhette bījasampadā;
เขเปตุํ เนว สกฺโกมิ✎ ร่าง
Khepetuṁ neva sakkomi,
ตทา หิ สุกตํ มม ฯ✎ ร่าง
tadā hi sukataṁ mama.
ลาภา มม สุลทฺธํ เม✎ ร่าง
Lābhā mama suladdhaṁ me,
โยหํ อทฺทกฺขิ นายกํ✎ ร่าง
yohaṁ addakkhi nāyakaṁ;
เตน กมฺมาวเสเสน✎ ร่าง
Tena kammāvasesena,
ปตฺโตมฺหิ อจลํ ปทํ ฯ✎ ร่าง
pattomhi acalaṁ padaṁ.
สพฺพเมตํ อภิญฺญาย✎ ร่าง
Sabbametaṁ abhiññāya,
โคตโม สกฺยปุงฺคโว✎ ร่าง
gotamo sakyapuṅgavo;
ภิกฺขุสงฺเฆ นิสีทิตฺวา✎ ร่าง
Bhikkhusaṅghe nisīditvā,
เอตทคฺเค ฐเปสิ มํ ฯ✎ ร่าง
etadagge ṭhapesi maṁ.
อปริเมยฺเย อิโต กปฺเป✎ ร่าง
Aparimeyye ito kappe,
ยํ กมฺมมกรึ ตทา✎ ร่าง
yaṁ kammamakariṁ tadā;
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ✎ ร่าง
Duggatiṁ nābhijānāmi,
เภสชฺชสฺส อิทํ ผลํ ฯ✎ ร่าง
bhesajjassa idaṁ phalaṁ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ✎ ร่าง
Kilesā jhāpitā mayhaṁ,
ภวา สพฺเพ สมูหตา✎ ร่าง
bhavā sabbe samūhatā;
สพฺพาสวปริกฺขีโณ✎ ร่าง
Sabbāsavā parikkhīṇā,
นตฺถิทานิ ปุนพฺภโว ฯ✎ ร่าง
natthi dāni punabbhavo.
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติ✎ ร่าง
Svāgataṁ vata me āsi,
เก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง
Paṭisambhidā catasso,
ปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง
…pe…
กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง
kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา พกฺกุโล เถโร อิมา คาถาโย
อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
Itthaṁ sudaṁ āyasmā bākulo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
อ้างอิงสยามรัฐ 32.520
พกฺกุลตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
สตฺตมํ คิริมานนฺทตฺ✎ ร่าง
Bākulattherassāpadānaṁ chaṭṭhaṁ.
เถราปทานํ✎ ร่าง
Therāpadāna