เล่ม ๓๒ — ขุททกนิกาย อปทาน ๑ ข้อ 98

เนื้อความทั้งข้อ

[๙๘] เมื่อก่อน เราเป็นพรานเนื้ออยู่ในป่าชัฏใหญ่ เราเห็นไม้แคฝอยอันเขียวสด อันเป็นไม้โพธิ์ ของพระผู้มีพระภาคพระนามว่าวิปัสสี จึงบูชาด้วยดอกไม้ ๓ ดอก เวลานั้น เราเก็บใบแคฝอยที่แห้งๆ ไปทิ้งในภายนอก เรากราบ ไหว้ไม้แคฝอย ดังถวายบังคมพระสัมพุทธเจ้าพระนามว่าวิปัสสี นายกของ โลก ผู้บริสุทธิ์ทั้งภายในภายนอก ผู้พ้นวิเศษแล้วไม่มีอาสวะ เฉพาะ พระพักตร์ แล้วทำกาละ ณ ที่นั้นเอง ในกัลปที่ ๙๑ แต่กัลปนี้ เราได้ บูชาไม้โพธิ์ใด ด้วยกรรมนั้นเราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบูชา ไม้โพธิพฤกษ์ ในกัลปที่ ๓๐ แต่กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิ ๑๓ พระองค์ ทรงพระนามว่าสมันตปาสาทิกะ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนา เราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระติปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.

tha-ap98:0.3 #

—

Tipupphiyattheraapadāna

tha-ap98:1.1 #

มิคลุทฺโธ ปุเร อาสึ✎ ร่าง

“Migaluddo pure āsiṁ,

อ้างอิงPTS 1.136 · สยามรัฐ 32.195 · พุทธชยันตี 36.236

tha-ap98:1.2 #

อรญฺเญ กานเน พฺรหา✎ ร่าง

araññe kānane ahaṁ;

tha-ap98:1.3 #

ปาฏลึ หริตํ ทิสฺวา✎ ร่าง

Pāṭaliṁ haritaṁ disvā,

tha-ap98:1.4 #

ตีณิ ปุปฺผานิ โอกิรึ ฯ |๙๘.๓๒| สุก✎ ร่าง

tīṇi pupphāni okiriṁ.

tha-ap98:2.1 #

ฺขปณฺณานิ ๒- คณฺหิตฺวา✎ ร่าง

Patitapattāni gaṇhitvā,

tha-ap98:2.2 #

พหิ ฉฑฺเฑสหํ ตทา✎ ร่าง

bahi chaḍḍesahaṁ tadā;

tha-ap98:2.3 #

อนฺโตสุทฺธํ พหิสุทฺธํ✎ ร่าง

Antosuddhaṁ bahisuddhaṁ,

tha-ap98:2.4 #

วิมุตฺตํ ๓- จ อนาสวํ ฯ✎ ร่าง

suvimuttaṁ anāsavaṁ.

tha-ap98:3.1 #

สมฺมุขา วิย สมฺพุทฺธํ✎ ร่าง

Sammukhā viya sambuddhaṁ,

tha-ap98:3.2 #

วิปสฺสึ โลกนายกํ✎ ร่าง

vipassiṁ lokanāyakaṁ;

tha-ap98:3.3 #

ปาฏลึ อภิวาเทตฺวา✎ ร่าง

Pāṭaliṁ abhivādetvā,

tha-ap98:3.4 #

ตตฺถ กาลํ กโต อหํ ฯ✎ ร่าง

tattha kālaṅkato ahaṁ.

tha-ap98:4.1 #

เอกนวุเต อิโต กปฺเป✎ ร่าง

Ekanavutito kappe,

tha-ap98:4.2 #

ยํ โพธึ อภิปูชยึ✎ ร่าง

yaṁ bodhimabhipūjayiṁ;

tha-ap98:4.3 #

ทุคฺคตึ นาภิชานามิ✎ ร่าง

Duggatiṁ nābhijānāmi,

tha-ap98:4.4 #

โพธิปูชายิทํ ผลํ ฯ✎ ร่าง

bodhipūjāyidaṁ phalaṁ.

tha-ap98:5.1 #

สมนฺตปาสาทิกา นาม✎ ร่าง

Samantapāsādikā nāma,

tha-ap98:5.2 #

เตรสาสึสุ ราชิโน✎ ร่าง

terasāsiṁsu rājino;

tha-ap98:5.3 #

อิโต ตึสติกปฺปมฺหิ✎ ร่าง

Ito tettiṁsakappamhi,

tha-ap98:5.4 #

จกฺกวตฺตี มหพฺพลา ฯ✎ ร่าง

cakkavattī mahabbalā.

tha-ap98:6.1 #

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขา✎ ร่าง

Paṭisambhidā catasso,

tha-ap98:6.2 #

ปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา✎ ร่าง

…pe…

tha-ap98:6.3 #

กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ✎ ร่าง

kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.

tha-ap98:7.1 #

อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ติปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ✎ ร่าง

Itthaṁ sudaṁ āyasmā tipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

tha-ap98:8.1 #

ติปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. อหํ ฯ ๒ ม. ปติตปตฺตานิ ฯ ยุ. สตฺตปตฺตานิ ฯ ๓ ม. ยุ. สุวิมุตฺตํ ฯ@๔ ม. ยุ. เตตฺตึสกปฺปมฺหิ ฯ สตฺตมํ มธุปิณฺฑิกตฺ✎ ร่าง

Tipupphiyattherassāpadānaṁ chaṭṭhaṁ.

tha-ap99:0.1 #

เถราปทานํ✎ ร่าง

Therāpadāna

tha-ap99:0.2 #

—

Sudhāvagga